فلسفه غرب

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش آموختۀ دکتری فلسفة تطبیقی، دانشگاه شهید مطهری، تهران، ایران.

چکیده

هراکلیتوس و دیگر یونانیان، هستی را عرصۀ ستیز می دانستند و زندگی را با کشاکش نیروها می فهمیدند. معادل یونانی «ستیز»، واژة «پولموس» (πόλεμος) است که با واژگان «پاللو» (πάλλω) به‌معنای «نظم می‌بخشم»، «پلِمیتسو» (πελεμίζω) به‌معنای «می‌لرزم» و «پساللو» (ψάλλω) به‌معنای «می‌نوازم»، هم‌ریشه است. بنابراین، زندگی در یونانی‌ترین معنای آن، چیزی جز تقلایی همراه با ترس و لرز برای متعادل کردن نیروها در راستای وصول به هماهنگی نیست. این معنا در ذات خود، با مفهوم «فرونِیسیس» (φρόνησις) پیوند دارد که به‌معنای موقعیت‌نگری و گزینش بهترین کاری است که می‌توان در کشاکش نیروها انجام داد. این همان چیزی است که آدمی را به‌خوبی خاصّ وی یا «آرتِی» (ἀρετή) می‌رساند. آرِتی از «آرِتائو» (ἀρετάω) به‌معنای مناسب و به‌جا بودن است. آن نیرویی که در کار و کنش آدمی، این به‌جابودگی و تناسب را برقرار می‌سازد، همان چیزی است که از آن به تدبیر زیست انسانی یا فرونِیسیس تعبیر می‌شود. در این میان، ارسطو نیز به‌پیروی از سنت یونانی، باور دارد که فرونیسیس اساس عدالت یا «دیکایوسونِی» (δικαιοσύνη) است که بنیاد تمام خوبی‌هاست و فرد یا جامعه را به نیک‌بختی یا «ائودایمونیا» (εὐδαιμονία) رهنمون می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Aristotle on Phronesis

نویسنده [English]

  • Milad Nouri Yalghuzaghaji

PhD in Comparative Philosophy, Shahid Motahari University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

The Greeks, like Heraclitus, considered the being to be the arena of war, and they understood that life is the struggle between forces. The Greek equivalent of “War” is the word “polelos” (πόλεμος) which has common roots with the words “pallō” (πάλλω) which means “I give order”, “plemitzō” (πελεμίζω) that means “I’m shivering” and “psallō” (ψάλλω) that means “I am sculpting”. Therefore, life in its most Greek sense is to fight with fear and trembling to balance the forces in order to achieve harmony. This meaning is essentially connected with the concept of “phronesis” (φρόνησις) which means to look at the situation and choose the best work that can be done among the struggle between forces. This is what brings a person to his special goodness or “aretē” (ἀρετή/aretei). Areti is from “Aretaō” (ἀρετάω) meaning to be appropriately and to do appropriately. The force that establishes this appropriateness and proportion in human works and actions is the same thing that is interpreted as planning of human life or “phronēsis”. Meanwhile, Aristotle, following the Greek tradition, believes that “phronēsis” is the basis of justice or “dikaiosynē” (δικαιοσύνῃ) which is the foundation of all goodness and leads the individual or the society to happiness or “Eudaimonia” (εὐδαιμονία).

کلیدواژه‌ها [English]

  • prudence
  • goodness
  • appropriateness
  • practice
  • happiness
ابن‌خلدون، عبدالرحمن‌بن محمد (1366) مقدمه، ترجمه محمد پروین گنابادی، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.##
ابن‌سینا، حسین‌بن عبدالله (1998م) «رسالة فی البر و الاثم»، المذهب التربوی عند ابن‌سینا من خلال فلسفته العملیة، تحلیل و تحقیق عبدالامیر شمس­الدین، بیروت: الشرکة العالمیة للکتاب. ##
ابن‌سینا، حسین‌بن عبدالله (1980م) عیون الحکمة، بیروت، دارالقلم. ##
ابن‌مسکویه، احمدبن محمد (1426ق) تهذیب الأخلاق و تطهیر الأعراق، بی­جا، طلیعه نور. ##
فارابی، ابونصر محمد (1371) التنبیه علی سبیل السعاده، تحقیق جعفر آل یاسین، تهران: حکمت. ##
فارابی، ابونصر محمد (۱۳۶۴) فصول منتزعه، تحقیق فوزی متری نجار، تهران:‌ الزهرا. ##
طوسی، خواجه نصیرالدین (1413ق) اخلاق ناصری، تهران: اسلامیه‌.##
گراهام، دانیل دابلیو (1399) پاره­نوشته­های پیشاسقراطی، ترجمه بهناز دهکردی، تهران: امیرکبیر.##
هایدگر، مارتین (1396) درآمد به متافیزیک: متن و شرح، ترجمه و تحقیق انشاء­الله رحمتی، تهران: سوفیا. ##
هومر (1386) اودیسه، ترجمۀ سعید نفیسی، تهران: علمی و فرهنگی. ##
Anscombe, G. E. M. (1958) “Modern Moral Philosophy”, Philosophy, no. 33, pp. 1-19. ##
Aristotle (1894) Ethica Nicomachea, ed. by I. Bywater, Oxford: Oxford University Press. ##
Aristotle (1954) Nicomachean Ethics, ed. & trans. by H. Rackham, Cambridge: Harvard University Press.##
Aristotle (1984) Complete Works, ed. by J. Barnes, Princeton: Princeton University Press. ##
Beekes, R. S. P. (2010) Etymological Dictionary of Greek, ed. by A. Lubotsky, Leiden: Brill.##
Heraclitus (1979) The Art and Thought of Heraclitus, ed. by C. H. Kahn, Cambridge: Cambridge University Press. ##
Hesiod (2017) “Works and Days”, in The Poems of Hesiod Theogony, trans. by B. B. Powell, California: University of California Press, pp. 109-145.##
Liddle, H. G. & Scott, R. A. (1996) A Greek-English Lexicon, Oxford: Clarendon Press.##
MacIntyre, A. (1981) After Virtue: A Study in Moral Theory, Notre Dame: University of Notre Dame Press.##
Plato (1998) Complete Works, by J. M. Cooper & Ds. Hutchinson, Cambridge: Hackett Publishing.##
Zagzebski, L. T. (1996) Virtues of the Mind: An Inquiry into the Nature of Virtue and the Ethical Foundations of Knowledge, Cambridge: Cambridge University Press. ##